Tomasz Sułkowski

prawnik

Wspieram przedsiębiorców w bezpiecznym prowadzeniu biznesu. A w branży budowalnej pomagam w tworzeniu bezpiecznych umów kontraktowych, zarówno dla wykonawców, jak i zamawiających...
[Więcej >>>]

Skontaktuj się

Na Boga…dajcie to na bloga

Tomasz Sulkowski29 marca 2019Komentarze (0)

Wykonawca budowlanyZastanawiałem się długo, czy tytuł tego artykuł nie powinien brzmieć:

„Mieliście to przewidzieć” – Wykonawca czy wróżbita Maciej?

Otóż …

Dzisiaj na naradzie Koordynacyjnej usłyszałem cudowną wypowiedź pewnego inspektora nadzoru:

wykonawca miał przewidzieć, że dokumentacja projektowa może się zmienić w trakcie realizacji prac i możliwe są w związku z tym przestoje zanim zamawiający dokona odpowiednich ustaleń i zmiany planowanych do użycia technologii i materiałów, musicie poczekać ale aneksu nie będzie bo to nie jest przyczyna…

Słowa padają z pełnym przekonaniem – część wykonawców daje wiarę.

„Mieliście to przewidzieć”.

Ten frazes każdy wykonawca budowlany jak sądzę słyszał już nieraz w różnych konfiguracjach i na poparcie bardzo różnych tez zamawiającego. Szkoda, że nie ma danych ile pieniędzy wydano w ślad za tymi słowami 🙂

Z życia wzięte:

Mieliśmy przewidzieć okres zimowy i związaną z tym niemożliwość prowadzenia prac.

Mieliśmy przewidzieć, że przedmiar jest tylko pomocniczy i że przecież zamawiający może się w nim pomylić, ale absolutnie to że się pomylił wcale nie oznacza, że ma za to zapłacić ponieważ wykonawca miał przewidzieć…no właśnie co tak naprawdę mieliśmy przewidzieć?

Mieliśmy przewidzieć, że skoro prace wykonywane są w okresie wiosennym to na terenie budowy być może będzie konieczne wykonywanie pompowania wokół całego planowanego do budowy budynku.

Czyli mieliśmy przewidzieć również wydatki i wszelkie konsekwencje tego co trudno nawet nazwać i zamknąć w jakimś katalogu okoliczności a jednak mieliśmy to przewidzieć 🙂

Zastanawiam się jakie kompetencje musi mieć wykonawca, który jako przedsiębiorca, w zakresie należytej staranności ma przewidzieć to czego zamawiający jednak nie przewidział?

Czy Wy też czasem macie takie dylematy? Zapraszam do dyskusji…

***
Zdjęcie: Fancycrave

Dnia 07.03.2019 r. miałem przyjemność uczestniczyć w XII Śląskim Seminarium Budowlanym organizowanym przez Śląską Izbę Budownictwa  oraz Śląską Okręgowa Izba Inżynierów Budownictwa w Katowicach. Podczas wspominanego wydarzenia, poprowadziłem krótki wykład na temat: Skuteczne zarządzanie robotami budowlanymi oraz inwestycjami.

W seminarium brało udział wiele osób związanych z branżą budowlaną. Podczas pierwszego dnia wydarzenia poruszono wiele ciekawych, zróżnicowanych kwestii takich jak – między innymi:

  • nowoczesne technologie w budownictwie,
  • ochrona odgromowa,
  • bezpieczeństwo pracy na budowie,
  • procedura przekształcenia użytkowania wieczystego w prawo własności, czy też
  • obowiązki pracodawców powstałe w związku z wprowadzeniem Pracowniczych Planów Kapitałowych.

Seminarium było świetną okazją do wymiany doświadczeń oraz dyskusji na wiele tematów z branży budowlanej. Poniżej zdjęcia z mojego przemówienia:

Tomasz Sułkowski na seminarium Zarządzanie robotami budowlanymi

*****

Na pewno zainteresuję Cię także:

Aż 59% umów o roboty budowlane realizowanych jest nieterminowo!

– do takich „szokujących” wniosków doszedł Urząd Zamówień Publicznych na podstawie zeszłorocznego raportu dotyczącego stosowania kar umownych w zamówieniach publicznych, w którym badaniu poddano okres od 1 stycznia 2015 r. do 31 października 2017.

Nie muszę chyba dodawać, że wiązało się to z zapłatą olbrzymich kar umownych…

Umowa o roboty budowlane

Jakie są przyczyny naliczania kar umownych:

W raporcie tym dokonano także między innymi analizy przyczyn naliczania kar umownych. W tym zakresie wskazano, że głównym powodem naliczania kar umownych jest nieterminowa realizacja robót. Natomiast ta – bardzo często spowodowana jest wyznaczaniem zbyt krótkich terminów na realizację przez Zamawiających. 

Z mojego dotychczasowego doświadczenia wiem jednak, że przyczyna często tkwi w niedostatecznym zapoznaniu się przez Wykonawcę z warunkami i dokumentacją przetargową (lub ich niezrozumieniem). 

Często również jest to kwestia braku działania na etapie przetargu – Wykonawcy nie zadają pytań, nie żądają wyjaśnień. 

Prawidłowy opis przedmiotu zamówienia

Wracając do raportu. W jego podsumowaniu wskazano, że kary umowne z jednej strony stanowią narzędzie ochrony zamawiającego przed nierzetelnym wykonaniem prac przez wykonawców, natomiast z drugiej strony, kary umowne często „stanowią sposób na przerzucenie odpowiedzialności za brak należytej staranności służb zamawiających przy opisywaniu przedmiotu zamówienia”. Niestety z przykrością stwierdzam, że jest to częsta praktyka…

Wnioski płynące z raportu uwypuklają jak istotną rolę pełni prawidłowo przygotowany opis przedmiotu zamówienia, dostarczany wykonawcy przez zamawiającego z punktu widzenia możliwości terminowego oraz prawidłowego wykonania umowy o roboty budowlane. 

Warto zwrócić uwagę również na to, ilu Wykonawców zapłaciło kary umowne jeszcze przed wystąpieniem przez Zamawiającego z pozwem o zapłatę:

Kara umowa w umowie o roboty budowlane

Zapobieganie i ochrona wykonawców przed karami umownymi:

Raport jest również dowodem na konieczność wzmocnienia działań mających na celu ochronę wykonawców przed karami umownymi. 

Kluczowa wydaje się odpowiednia analiza umowy i warunków zamówienia oraz wykorzystanie uprawnień przysługujących Wykonawcy w postępowaniu.

Jednym z wielu możliwych sposobów, jest również dokładne protokołowanie przebiegu procesu budowlanego. Tak aby wykazać jakie okoliczności niezależne od wykonawców, spowodowały nieterminowe wykonanie umowy i w jakim zakresie to nastąpiło.

Poza wskazaną metodą, istnieje także wiele innych sposobów na uniknięcie kar umownych z różnych tytułów. Jako praktyk przez wiele lat wypracowałem wspólnie z zespołem Kancelarii kilka własnych metod oraz ścieżek działania w tym zakresie. Dzięki nim wspólnie jesteśmy w stanie skutecznie chronić interesy naszych klientów w zakresie podpisywanych umów, kontraktów. 

Źródło: Raport dotyczący stosowania kar umownych w zamówieniach publicznych” Raport Urzędu Zamówień Publicznych z marca 2018 r. 

Jakie jest Twoje zdanie na ten temat? Często borykasz się z problem kar umownych? Chcesz podzielić się swoimi spostrzeżeniami? Zachęcam do komentowania. Chętnie podzielę się swoją opinią. Zapraszam też do kontaktu 

***

Przeczytaj też: Wykonawca czy gwarant a kara umowna >>

Wykonawca czy gwarant / kara umowna

Tomasz Sulkowski13 lutego 2019Komentarze (0)

Wykonawco, czy przyjmując odpowiedzialność za opóźnienie przyjmujesz na siebie odpowiedzialność absolutną ?

Ostatnio usłyszałem na negocjacjach ws. kary umownej takie zdanie:

INTENCJA STRON JEST TAKA, ŻE W UMOWIE MIAŁO BYĆ OPÓŹNIENIE – zatem PROSZĘ PANA strony rozszerzyły odpowiedzialność WYKONAWCY DO ODPOWIEDZIALNOŚCI GWARANCYJNEJ bo w procesie negocjacji wykonawca zgodził się za słowo „opóźnienie” ABY WPISAĆ JE JAKO PRZYCZYNĘ KARY UMOWNEJ.

POWIEM TAK: PIĘKNA FIGURA RETORYCZNA 🙂 Zatem wykonawca stał się nagle gwarantem.

ALE CZY ABY NA PEWNO tak jest?

Skoro zatem wykonawca zgodził się na opóźnienie w to czy teraz odpowiada za wszystkie koleje losu jakie mogą mieć miejsce i niewykonanie umowy w związku z tym?

Pojawia się takie pytanie czy skoro wszystkie okoliczności to znaczy, że jeśli wykonawca nie wykona umowy w terminie z powodu zaistniałej przeszkody od niego niezależnej np. wad dokumentacji projektowej lub zimy to także ma obowiązek z tego powodu zapłacić karę umowną?

To przecież absurd. Nie tylko ja się z tym nie zgadzam. Tak też stwierdził Sąd Najwyższy 🙂

Zagadnienie jest bardzo pojemne jednak było przedmiotem rozstrzygnięcia w wyroku SN:

I CSK 748/12, w którym to Sąd Najwyższy stwierdził, że strony umowy nie mogą przyjąć, że dłużnik będzie zobowiązany do zapłaty kary umownej także w sytuacji, gdy niewykonanie lub nienależyte wykonanie zobowiązania jest spowodowane okolicznościami, za które odpowiedzialność ponosi wierzyciel.

***

Poczytaj też o odpowiedzialności z tytułu kary umownej za nieterminowe wykonanie umowy >>

Drogi Czytelniku!

Mam przyjemność i zaszczyt przedstawić Ci mój artykuł, który ukazał się w 53. numerze czasopisma Forum Budownictwa Śląskiego. Czasopismo wydawane jest przez Śląską Izbę Budownictwa, z którą mam przyjemność współpracować od dawna, a w ramach naszej współpracy wspieram prawnie przedsiębiorców budowlanych.

Artykuł porusza niezwykle istotny temat dotyczący odpowiedzialności wykonawcy za wady dokumentacji projektowej.

Wszystkich zachęcam do lektury: str 1 / str 2 / str 3.

Odpowiedzialność wykonawcy za wady dokumentacji projektowej